Heb je weleens een slok rode wijn genomen waarbij je mond direct een beetje droog of stroef aanvoelde? Grote kans dat je kennis hebt gemaakt met tannines! Maar wat zijn tannines eigenlijk, waar komen ze vandaan en waarom heeft de ene wijn er veel meer van dan de andere? We leggen het je graag uit.
Wat zijn tannines?
Tannines, ook wel looistoffen genoemd, zijn natuurlijke stoffen die voorkomen in onder andere druivenschillen, pitten en steeltjes. Ook het houten vat waarin een wijn eventueel rijpt, kan tannines aan de wijn afgeven. Vooral rode wijnen bevatten tannines. Dit komt doordat bij het maken van rode wijn de druivenschillen langere tijd in contact blijven met het druivensap. Tijdens dit proces worden niet alleen kleur- en smaakstoffen, maar ook tannines aan de wijn afgegeven. Bij witte wijn worden de schillen meestal al vroeg van het sap gescheiden. Hierdoor bevatten de meeste witte wijnen aanzienlijk minder tannines.
Hoe proef je tannines in wijn?
Het bijzondere aan tannines is dat je ze eigenlijk niet zozeer proeft, maar vooral voelt! Tannines zorgen namelijk voor een droog, stroef of soms licht samentrekkend gevoel in je mond. Dit komt doordat ze zich binden aan eiwitten in je speeksel, waardoor je tijdelijk een deel van het smerende effect van speeksel verliest. Wil je zelf ontdekken hoe tannines aanvoelen? Neem eens een slok stevige rode wijn, laat deze rustig door je mond gaan en slik vervolgens door. Let daarna eens op het gevoel op je tong, tandvlees en aan de binnenkant van je wangen. Voelt je mond wat droog of stroef aan? Dat zijn de tannines! Je kunt dit gevoel vergelijken met het drinken van sterke zwarte thee die nét iets te lang heeft getrokken.
Welke rode wijnen bevatten veel tannines?
Niet iedere rode wijn heeft dezelfde hoeveelheid tannines. Dit is onder andere afhankelijk van het druivenras, de rijpheid van de druiven en de manier waarop de wijn wordt gemaakt. Sommige druivenrassen staan bekend om hun stevige tannines, terwijl andere juist zachtere en soepelere wijnen opleveren.Een Cabernet Sauvignon kan bijvoorbeeld behoorlijk krachtig en stroef overkomen, terwijl een soepele Pinot Noir doorgaans veel zachter aanvoelt in de mond. Overigens betekent veel tannines niet automatisch dat een wijn beter is. Het draait uiteindelijk allemaal om de juiste balans tussen fruit, zuren, alcohol en tannines.
Wijnen met veel tannines: Cabernet Sauvignon, Nebbiolo, Tannat, Sagrantino, Syrah (afhankelijk van de stijl)
Wijnen met weinig tannines: Pinot Noir, Gamay, Grenache, Merlot (vaak zachter)
Worden tannines zachter als wijn ouder wordt?
Jazeker! Tannines spelen zelfs een belangrijke rol bij het rijpingspotentieel van rode wijn. Jonge rode wijnen kunnen soms wat stevig of stroef aanvoelen. Naarmate een wijn ouder wordt, kunnen tannines zich met elkaar verbinden en grotere structuren vormen. Hierdoor kan de wijn zachter en ronder gaan aanvoelen. Dat verklaart waarom bepaalde krachtige rode wijnen na enkele jaren flesrijping een stuk toegankelijker worden. Maar let op: niet iedere rode wijn wordt lekkerder door hem jarenlang te bewaren. Veel wijnen zijn juist gemaakt om jong van te genieten.
Welke gerechten passen goed bij tanninerijke wijn?
Tannines komen bijzonder goed tot hun recht in combinatie met eten. Vooral eiwitrijke en vettere gerechten kunnen het stroeve mondgevoel van tannines verzachten. Denk bijvoorbeeld aan een mooie entrecote of ribeye van de grill, langzaam gegaard stoofvlees, lamsvlees met rozemarijn, gerijpte harde kazen of een rijk gevulde vleesstoofpot. Een stevige Cabernet Sauvignon bij een sappige steak is niet voor niets een klassieke combinatie! Bij lichte gerechten, zoals een frisse salade of delicate vis, kan een wijn met veel tannines juist wat overheersend zijn. Kies hierbij liever voor een lichtere wijn met een zachtere structuur.
Zijn tannines goed of slecht?
Tannines zijn absoluut geen fout in wijn. Integendeel! Ze geven rode wijn structuur, karakter en kunnen bijdragen aan de houdbaarheid. Wel is het belangrijk dat de tannines mooi in balans zijn met de overige eigenschappen van de wijn. Een wijn met veel, maar rijpe en goed geïntegreerde tannines kan heerlijk fluweelzacht aanvoelen. Zijn de tannines erg hard of groen, dan kan de wijn juist bitter en onaangenaam stroef overkomen. En uiteindelijk blijft wijn natuurlijk een kwestie van persoonlijke smaak. De één houdt van krachtige rode wijnen met een stevige structuur, terwijl de ander liever kiest voor een zachte, fruitige wijn.
Ontdek welke wijn bij jou past!
Nu je weet wat tannines zijn, wordt het een stuk leuker om verschillende rode wijnen met elkaar te vergelijken. Probeer bijvoorbeeld eens een soepele Merlot naast een krachtige Cabernet Sauvignon. Je zult merken dat het mondgevoel behoorlijk kan verschillen.